Hoán đổi ngoại tệ

3 min read

Key takeaway

Hoán đổi ngoại tệ (FX swap) là công cụ bơm thanh khoản VND ngắn hạn linh hoạt: ngân hàng TM tạm đưa USD cho NHNN lấy VND, sau 14 ngày hoàn trả; chi phí thực tế bằng lãi suất USD cộng thêm swap point.

WHAT

Nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ (FX swap) là giao dịch giữa ngân hàng thương mại và Ngân hàng Nhà nước: ngân hàng TM bán USD cho NHNN ngay hôm nay (giao ngay) và cam kết mua lại sau một kỳ hạn xác định (thường 14 ngày). NHNN bơm VND cho ngân hàng TM trong thời gian đó.

Không phải cầm cố USD mà là hoán đổi tạm thời: USD vẫn sẽ được trả lại, ngân hàng TM không mất USD trên bảng cân đối.

WHY/HOW

Khi lãi suất liên ngân hàng tăng cao, ngân hàng TM cần nguồn VND ngắn hạn. Thay vì bán đứt USD (ảnh hưởng tỷ giá và bảng cân đối), họ dùng USD làm tài sản đảm bảo để vay VND tạm thời qua swap.

Công thức chi phí:

  • Swap point (điểm hoán đổi) được tính từ chênh lệch tỷ giá giao ngay và kỳ hạn.
  • Chi phí thực = lãi suất USD (ví dụ lãi suất Fed ~4%) + chênh lệch lãi suất VND/USD (~1,1%) = ~5,1%.
  • Cách nhìn khác: NHNN cho vay VND với lãi suất ~5,1%, nhận USD làm tài sản đảm bảo.

NHNN kích hoạt kênh swap khi:

  • Lãi suất liên ngân hàng đã quá cao (vượt 7% năm 2025).
  • Ngân hàng TM đã dùng hết trái phiếu chính phủ để vay trên kênh OMO.
  • Muốn bổ sung thanh khoản mà không muốn các ngân hàng tiếp tục vay lẫn nhau với lãi suất cao.

Notes

  • 2025-12

    • Cuối năm 2025: NHNN kích hoạt swap, tổng lượng bơm qua OMO + swap vượt 350.000 tỷ đồng.
    • Swap point ~1,1% là chênh lệch lãi suất, không phải chi phí toàn phần; tổng chi phí ~5,1% (cộng lãi suất USD gốc).
    • Bản chất tương tự OMO nhưng tài sản đảm bảo là USD (thay vì trái phiếu chính phủ); thời hạn thường 14 ngày.
    • Một số báo đưa tin không chính xác khi gọi 1,1% là “chi phí” - cần hiểu đây là spread lãi suất.

  • 2023-07

    • Ngày 26/06/2023, swap âm USD/VND: kỳ hạn ~23.530 vs giao ngay cao hơn; chuyên gia cảnh báo nhà nhập khẩu mua forward để khóa chi phí
    • Đến đầu tháng 7/2023, tỷ giá giao ngay tăng mạnh ~220 điểm so với mức kỳ hạn 10 ngày trước - người không hedge chịu thiệt

Backlinks