Key takeaway

Nhượng quyền thương mại cho phép nhân rộng mô hình kinh doanh đã được kiểm chứng mà không cần tự bỏ toàn bộ vốn, nhưng đòi hỏi kiểm soát chặt chẽ tiêu chuẩn chất lượng và chọn đúng người nhận quyền.

WHAT

Nhượng quyền thương mại (franchise) là mô hình kinh doanh trong đó chủ thương hiệu (franchisor) cấp phép cho bên nhận quyền (franchisee) sử dụng hệ thống vận hành, thương hiệu, quy trình đã chuẩn hóa để kinh doanh, đổi lại thu phí nhượng quyền và/hoặc tỷ lệ doanh thu. Mô hình giúp mở rộng nhanh mà không cần vốn trực tiếp từ franchisor.

WHY/HOW

McDonald’s là case study kinh điển: Ray Kroc mở rộng từ 1 nhà hàng thành chuỗi toàn nước Mỹ bằng nhượng quyền. Yếu tố quyết định thành công: (1) chọn người nhận quyền có nhiệt huyết và đạo đức làm việc, không chỉ có tiền nhàn rỗi; (2) đào tạo nghiêm ngặt tuân thủ quy trình bếp; (3) kiểm soát chất lượng thống nhất toàn hệ thống. Người nhận quyền già nghỉ hưu thiếu động lực khiến quán vô tổ chức, trong khi người trẻ đầy nhiệt huyết duy trì tiêu chuẩn và phát triển.

Notes

  • 2023-02
    • McDonald’s: chọn người nhận quyền trẻ nhiệt huyết thay vì doanh nhân già nghỉ hưu có tiền nhàn rỗi
    • Người nhận quyền phải trả 2 khoản: tiền thuê đất hàng tháng + tỷ lệ phần trăm doanh thu
    • Yêu cầu tuân thủ quy tắc nhà bếp chính xác 100% để đảm bảo chất lượng đồng đều toàn hệ thống