Key takeaway

TINA (There Is No Alternative) mô tả hiện tượng dòng tiền đổ vào cổ phiếu khi lãi suất tiết kiệm quá thấp vì không còn kênh nào mang lại lợi suất hợp lý - nhưng quan hệ nhân quả này không tuyến tính và có thể bị phá vỡ bởi nhiều yếu tố khác.

WHAT

TINA effect là tâm lý/hành vi thị trường: khi lãi suất phi rủi ro quá thấp (gần 0%), nhà đầu tư buộc phải chấp nhận rủi ro cao hơn (cổ phiếu, bất động sản) để đạt lợi suất kỳ vọng. Không còn ‘lựa chọn thay thế’ an toàn nào.

WHY/HOW

TINA thường xảy ra ở các nước phát triển có lãi suất 0% như Mỹ, Nhật, EU. Tuy nhiên mối tương quan lãi suất - giá cổ phiếu không rõ ràng: thống kê cho thấy 80% các lần lãi suất tăng, cổ phiếu vẫn tăng. Ở các nước đang phát triển, lãi suất thấp có thể gây lạm phát, mất giá tiền tệ, suy yếu lợi nhuận doanh nghiệp - tác động âm tới CK mạnh hơn TINA.

Notes

  • 2021-06

    • Tại Việt Nam 2021: ngân hàng chiếm 43% lợi nhuận toàn thị trường; lãi suất 0% tổn hại ngân hàng kéo VN-Index xuống, phủ nhận hiệu ứng TINA
    • Thống kê: 80% lần lãi suất tăng, cổ phiếu vẫn tăng - không có tương quan 1 chiều
  • 2020-12

    • Cuối 2020: lãi suất tiết kiệm VN giảm mạnh (phòng COVID), trái phiếu doanh nghiệp bị hạn chế phát hành - dòng tiền luân chuyển sang cổ phiếu, góp phần đẩy VNIndex lên 1.100+
    • Chuỗi luân chuyển cuối 2020: tiền gửi ngân hàng - trái phiếu (hạn chế) - cổ phiếu - bất động sản