fin·notes← fin·eco

Trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam

3 min read

Key takeaway

Thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam bùng nổ từ 2018-2020 (quy mô ~17-18% GDP), khiến cơ quan quản lý phải siết quy định (Nghị định 81) để ngăn tình trạng doanh nghiệp vốn điều lệ thấp phát hành trái phiếu khối lượng lớn, tránh lặp lại kịch bản vỡ nợ như Trung Quốc.

WHAT

Thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam là kênh huy động vốn nợ của doanh nghiệp Việt Nam qua phát hành trái phiếu, mới phát triển mạnh từ năm 2018.

WHY/HOW

Tốc độ tăng trưởng nhanh của thị trường trái phiếu doanh nghiệp đi kèm rủi ro nếu thiếu cơ chế xếp hạng tín nhiệm và quy định chặt chẽ: doanh nghiệp có vốn điều lệ nhỏ vẫn có thể phát hành trái phiếu giá trị lớn gấp nhiều lần vốn, tạo rủi ro vỡ nợ tương tự Trung Quốc nếu không kiểm soát. Cơ quan quản lý (qua Nghị định 81 hướng dẫn về chứng khoán) đã siết điều kiện phát hành để giảm rủi ro này.

Notes

  • 2026-09

    • Dư nợ TPDN khoảng 12% GDP (cập nhật 2026), đỉnh 15% GDP năm 2020-2021 rồi rơi về gần 9%; ngân hàng cộng bất động sản chiếm khoảng 75% dư nợ
    • Phát hành đại chúng 9 tháng 2026 đã gần bằng cả năm 2025 (khoảng 55.000-56.000 tỷ), chủ yếu do ngân hàng
    • Tỷ lệ chậm trả hiện khoảng 8-10%, đỉnh gần gấp đôi nếu tính cả trái phiếu tái cơ cấu; trái phiếu không tài sản đảm bảo chiếm trên 70% (số cũ hơn)
    • Thanh khoản thứ cấp trên HNX khoảng 0,02% dư nợ, kể cả sau khi trái phiếu riêng lẻ lên HNX từ giữa 2023
    • Dưới 20% doanh nghiệp phát hành có xếp hạng tín nhiệm, thấp hơn Thái Lan, Ấn Độ, Malaysia, Trung Quốc
    • Quyết định 3168 của Bộ Tài chính tái cấu trúc nhà đầu tư; quỹ mở trái phiếu nới trần mua trái phiếu riêng lẻ từ 10% lên 15%; công ty chứng khoán áp hệ số rủi ro khi đầu tư trái phiếu
    • Sửa Luật Các tổ chức tín dụng cho phép ngân hàng làm dịch vụ bảo lãnh và quản lý tài sản đảm bảo

  • 2020-12

    • Thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam mới bắt đầu bùng nổ từ 2018-2020, quy mô đang ở khoảng 17-18% GDP
    • Việt Nam chưa có tổ chức xếp hạng tín nhiệm doanh nghiệp nội địa nào được công nhận
    • Cơ quan quản lý đưa ra Nghị định 81 (quy định hướng dẫn về chứng khoán) để siết điều kiện phát hành trái phiếu, tránh doanh nghiệp vốn điều lệ thấp phát hành khối lượng trái phiếu rất lớn
    • Đánh giá: với tốc độ hiện tại, nếu không kiểm soát chặt, Việt Nam có thể đối mặt vấn đề tương tự Trung Quốc trong khoảng 2 năm tới

Backlinks