Tương quan tài sản

4 min read

Key takeaway

Các lớp tài sản có tương quan khác nhau: tài sản rủi ro (cổ phiếu, crypto) thường tương quan dương với nhau, trong khi vàng và trái phiếu thường tương quan âm - là nền tảng của đa dạng hóa danh mục. Trong môi trường risk-off (thắt chặt tiền tệ, lo ngại suy thoái), tương quan giữa các tài sản rủi ro tăng cao do bán tháo đồng loạt, còn tài sản an toàn phân kỳ và đảm nhận vai trò trú ẩn.

WHAT

Tương quan tài sản (asset correlation) đo mức độ các tài sản biến động cùng chiều hay ngược chiều nhau. Tương quan dương: cùng tăng hoặc giảm. Tương quan âm: một tăng thì kia giảm. Trong quản trị danh mục, kết hợp tài sản tương quan âm giảm rủi ro tổng thể. Risk-off xuất hiện khi nhà đầu tư lo ngại suy thoái, tăng lãi suất mạnh hoặc sự kiện địa chính trị - khiến tương quan giữa các tài sản rủi ro tăng vọt trong khi tài sản an toàn như vàng và trái phiếu chính phủ phân kỳ theo hướng ngược lại.

WHY/HOW

Khi thị trường biến động, dòng vốn dịch chuyển giữa các lớp tài sản theo tâm lý risk-on/risk-off. Trong giai đoạn risk-off, nhà đầu tư bán tài sản rủi ro (cổ phiếu, crypto) và mua tài sản trú ẩn (vàng, trái phiếu chính phủ), tạo ra sự phân kỳ tương quan rõ nét giữa hai nhóm. Khi Fed và các ngân hàng trung ương tăng lãi suất mạnh, chi phí vốn tăng khiến định giá cổ phiếu co lại và dòng vốn rút khỏi tài sản rủi ro - chứng chỉ quỹ cổ phiếu cũng không tránh được xu hướng này dù mức giảm thường thấp hơn thị trường chung, trong khi chứng chỉ quỹ trái phiếu giữ tăng trưởng đều. Hiểu tương quan giúp xây danh mục giảm được drawdown tổng thể mà không giảm quá nhiều kỳ vọng lợi suất dài hạn. Tuy nhiên, trong khủng hoảng thanh khoản, deleveraging đồng loạt làm mọi tài sản giảm cùng lúc - tương quan tăng về 1 (correlation breakdown). Đây là rủi ro mà lý thuyết danh mục truyền thống (MPT) không mô hình hóa đầy đủ: diversification mất tác dụng đúng lúc cần nhất.

Notes

  • 2022-07

    • Tháng 6/2022: VN-Index -5,57%; chứng chỉ quỹ cổ phiếu giảm nhưng ít hơn thị trường; chứng chỉ quỹ trái phiếu vẫn tăng đều - minh họa rõ tương quan risk-off
    • S&P 500 và thị trường toàn cầu cùng giảm mạnh H1/2022 do lo ngại Fed tăng lãi suất lên 3,4-3,8%

  • 2021-06

    • Tháng 5/2021: Bitcoin giảm mạnh - vàng tăng, minh họa tương quan âm rõ ràng
    • Đầu năm 2020: cổ phiếu giảm 30-40%, vàng tăng 40% - tương quan âm cổ điển trong khủng hoảng

  • 2020-03

    • Tháng 3/2020: vàng, dầu, cổ phiếu, Bitcoin, trái phiếu - tất cả đều giảm đồng loạt (correlation breakdown)
    • Phản ứng của NHTW (Fed, BOE, BOJ) không đủ để ngăn đà giảm ngắn hạn, thậm chí gây hiệu ứng tâm lý tiêu cực

Backlinks