THE BIG SHORT - NGUỒN CƠN CỦA KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH TOÀN CẦU 2008 THƯỚC PHIM TÀI CHÍNH - TẬP 4

4 min read

Tóm tắt

Video phân tích bộ phim ‘The Big Short’ để giải thích nguồn cơn khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008, khởi đầu từ vụ Lehman Brothers phá sản ngày 15/9/2008 sau 158 năm hoạt động, để lại khoản nợ gần 700 tỷ USD và gây thiệt hại toàn cầu lên tới 4.500 tỷ USD. Nhân vật Michael Burry phát hiện bong bóng thị trường nhà đất Mỹ và dùng 1,3 tỷ USD từ quỹ Scion Capital để mua CDS (hợp đồng hoán đổi nợ xấu) đặt cược vào sự sụp đổ của các MBS (mortgage-backed securities - chứng khoán đảm bảo bằng thế chấp nhà). Vì thị trường chưa từng có CDS cho loại tài sản này, Michael phải tự tạo ra hợp đồng CDS mới với các ngân hàng đầu tư - những ngân hàng này rất sẵn lòng bán CDS vì tin MBS chỉ tăng giá. Các nhà đầu tư của Scion phản đối khi quỹ phải trả phí duy trì CDS gần 800 triệu USD/năm, thậm chí đe dọa kiện và rút tiền, nhưng Michael khóa quyền rút vốn tạm thời. Video giải thích cơ chế CDO (collateralized debt obligation): các khoản thế chấp ít giá trị (rating BB trở xuống) được gộp lại và phát hành thành chứng khoán, trong đó phần lớn được xếp hạng cao nhất Triple-A dù bản chất rủi ro. Nhân vật Mark Baum (qua Jared Vennett) cũng phát hiện vấn đề tương tự, đi điều tra thực địa và thấy nhiều căn nhà mới bị bỏ hoang, thậm chí một vũ nữ thoát y sở hữu nhiều bất động sản - bằng chứng cho vay dưới chuẩn tràn lan. Hai nhà đầu tư trẻ Charlie và Jamie cùng cựu chuyên viên Ben Rickert cũng tham gia mua CDS. Đầu năm 2007, tỷ lệ vỡ nợ thế chấp tăng nhanh nhưng xếp hạng CDO không đổi - cho tới khi một nhân vật giới thiệu ‘CDO tổng hợp’ (synthetic CDO), là cá cược dựa trên kết quả của CDO khác, khuếch đại rủi ro theo cấp số nhân. Khi thị trường sụp đổ, những người nắm CDS kiếm được gia tài trong khi tầng lớp thấp (người nhập cư, người nghèo, giáo viên) gánh chịu hậu quả. Video kết nối với bối cảnh kinh tế Mỹ năm 2022 (lạm phát giá thực phẩm, GDP dự báo tiêu cực, vận tải biển - dầu mỏ - chứng khoán suy giảm) và cảnh báo Việt Nam cũng chịu ảnh hưởng nặng nề hơn nếu khủng hoảng tương tự xảy ra do đã hội nhập sâu với kinh tế thế giới.

Outline / Ý chính

  • Lehman Brothers phá sản 15/9/2008 sau 158 năm, để lại nợ gần 700 tỷ USD, khởi đầu khủng hoảng tài chính toàn cầu thiệt hại 4.500 tỷ USD
  • Michael Burry phát hiện bong bóng nhà đất Mỹ, dùng 1,3 tỷ USD từ Scion Capital mua CDS đặt cược vào MBS sụp đổ
  • Cơ chế CDS (hợp đồng hoán đổi nợ xấu) hoạt động như bảo hiểm cho khoản vay/đầu tư, Michael phải tự tạo loại CDS mới cho MBS
  • Cơ chế CDO: gộp các khoản thế chấp ít giá trị (rating thấp) thành chứng khoán, nhiều phần được xếp hạng Triple-A dù rủi ro cao
  • Mark Baum và cộng sự điều tra thực địa, phát hiện cho vay dưới chuẩn tràn lan (nhà bỏ hoang, vũ nữ thoát y sở hữu nhiều BĐS)
  • Charlie, Jamie và Ben Rickert tham gia mua CDS sau khi tình cờ biết thông tin
  • Đầu 2007 tỷ lệ vỡ nợ thế chấp tăng vọt nhưng xếp hạng CDO không đổi; xuất hiện CDO tổng hợp (cá cược trên cá cược) khuếch đại rủi ro theo cấp số nhân
  • Khi thị trường sụp đổ, người giữ CDS kiếm lời lớn còn tầng lớp thấp (người nhập cư, người nghèo, giáo viên) chịu hậu quả nặng nề nhất
  • Liên hệ kinh tế Mỹ 2022: lạm phát giá thực phẩm, GDP dự báo bi quan, vận tải biển/dầu mỏ/chứng khoán suy giảm; Việt Nam đã hội nhập sâu nên rủi ro lan truyền lớn hơn nếu khủng hoảng tương tự tái diễn
  • Bài học đầu tư: cập nhật thông tin thị trường nhanh và đầy đủ, chuẩn bị kỹ càng để giảm thiểu thiệt hại khi khủng hoảng xảy ra

Khái niệm trích xuất

Backlinks