Key takeaway

ABC phân bổ chi phí theo các hoạt động thực sự gây ra chi phí thay vì phân bổ bình quân, giúp nhìn rõ sản phẩm/khách hàng/bộ phận nào tiêu tốn nguồn lực và lợi nhuận thật ở đâu.

WHAT

Activity-Based Costing (ABC) là phương pháp kế toán quản trị phân nhóm trung tâm chi phí và quy chi phí gián tiếp về các hoạt động cụ thể, rồi phân bổ cho đối tượng (sản phẩm, dịch vụ, khách hàng) theo mức độ sử dụng hoạt động đó. Mỗi hoạt động có một cost driver riêng, chi phí được theo dõi theo hoạt động trước khi phân bổ về sản phẩm/khách hàng.

WHY/HOW

Phân bổ chi phí truyền thống dựa trên một tiêu thức bình quân (vd giờ máy) bóp méo giá thành khi cơ cấu chi phí gián tiếp lớn. ABC truy chi phí qua các ‘cost driver’ của từng hoạt động nên cho biết chi phí nào hiệu quả/kém hiệu quả, là nền tảng để cắt giảm chi phí và định giá đúng. Viettel dùng ABC kết hợp phân tích lợi nhuận đa chiều để quản trị chi phí ở quy mô lớn.

Thay vì hỏi “chi phí marketing chiếm bao nhiêu % doanh thu”, ABC hỏi “mỗi lượt tiếp cận khách hàng tốn bao nhiêu, mang lại bao nhiêu doanh thu”. Khi ngân sách cho một đợt bán hàng là 30 triệu cho 1.000 lượt (30.000/lượt) nhưng thực tế chỉ thực hiện 880 lượt - có thể thấy ngay lãng phí 120 lượt chưa thực hiện và quyết định có nên cấp thêm ngân sách không dựa trên hiệu quả thực tế từng đợt.

Notes

  • 2020-05

    • Ứng dụng trong doanh nghiệp dịch vụ đặc biệt hiệu quả vì phần lớn chi phí là chi phí con người (hoạt động)
    • Ví dụ thực tế: đợt bán hàng dự toán 30.000/lượt x 1.000 lượt = 30 triệu; thực tế chi 28 triệu cho 880 lượt; hỏi: có cho thêm tiền làm 120 lượt còn lại không? Câu trả lời dựa trên hiệu quả từng lượt
  • Triển khai cần dữ liệu chi tiết và cam kết của lãnh đạo; phù hợp doanh nghiệp quy mô lớn, cơ cấu chi phí phức tạp.