Key takeaway

Giá cao su thiên nhiên dao động theo chu kỳ cung - cầu toàn cầu, trong đó nguồn cung thường có độ trễ nhiều năm so với tín hiệu giá; doanh nghiệp cao su phụ thuộc đồng thời vào giá bán thế giới và sản lượng khai thác nội bộ.

WHAT

Chu kỳ cao su (rubber commodity cycle) là sự biến động có tính chu kỳ của giá cao su thiên nhiên trên thị trường thế giới, phụ thuộc vào cầu từ ngành sản xuất lốp xe, găng tay y tế và hóa chất; và cung từ các nước trồng cao su lớn (Thái Lan, Indonesia, Việt Nam, Bờ Biển Ngà). Cây cao su mất 6-7 năm từ khi trồng đến khi cho mủ, khiến nguồn cung phản ứng rất chậm với tín hiệu giá - tạo ra biên độ dao động lớn và chu kỳ kéo dài.

WHY/HOW

Khi giá cao su tăng, nông dân và doanh nghiệp mở rộng diện tích trồng mới; nhưng phải 6-7 năm sau cây mới khai thác được, dẫn đến giai đoạn thừa cung và giá giảm. Ngược lại, khi giá thấp kéo dài, diện tích thanh lý tăng (cây già, không kinh tế), nguồn cung dần thu hẹp và chu kỳ lại đảo chiều. Với doanh nghiệp cao su niêm yết Việt Nam, doanh thu phụ thuộc hai biến: (1) giá bán cao su thế giới - yếu tố vĩ mô ngoài tầm kiểm soát; (2) sản lượng khai thác - phụ thuộc diện tích và tuổi cây. Giai đoạn thừa cung cải thiện và tình trạng cầu ổn định là dấu hiệu giá cao su tăng trở lại.

Notes

  • 2024-02

    • Tập đoàn CN Cao su Việt Nam (VRG) áp đặt mức giá sàn bán cho các DN thành viên - DN chỉ hưởng lợi khi giá thế giới tăng, không bị thiệt khi giá xuống quá sâu
    • Upstream là khâu có biên lợi nhuận gộp cao nhất nhưng cũng biến động nhất theo giá cao su thiên nhiên thế giới
    • Việt Nam nằm trong nhóm 4 quốc gia sản xuất chính ở châu Á (Thái Lan, Indonesia, Việt Nam, Ấn Độ) chiếm hơn 72% sản lượng cao su toàn cầu
    • Diện tích trồng cao su Việt Nam: miền Nam 55,7%, Tây Nguyên 33%, miền Trung 17%
    • DPR: doanh thu mảng cao su thành phẩm phụ thuộc giá bán cao su thế giới + sản lượng khai thác
    • 2024: kỳ vọng giá bán cao su trung bình DPR tăng +6,7% yoy khi tình trạng thừa cung cải thiện, nhưng sản lượng tiêu thụ dự phóng giảm -3,1% yoy
    • Q4/2023: giá bán cao su trung bình DPR dự phóng sụt -14,7% yoy - pha giá thấp trong chu kỳ
  • 2023-11

    • HAG đầu tư cao su 2010-2011 khi giá cao su ~5.000 USD/tấn, dựa trên kỳ vọng dầu lên 200 USD/thùng (Goldman Sachs dự báo)
    • Rủi ro cốt lõi: cao su phải 5 năm mới thu hoạch - trong thời gian chờ, không có dòng tiền nhưng vẫn phải trả lãi vay 25-30%/năm; HAG vay 16.000 tỷ cho cao su mà không có cash flow đối ứng
  • Cao su
  • HAG
  • DPR