Key takeaway
Để đạt tăng trưởng GDP thực ~7-8%, cung tiền M2 cần tăng 15-20%; khi M2 chỉ tăng ~4%, tăng trưởng kinh tế bị bóp nghẹt mang tính cấu trúc, không thể bù đắp bằng chính sách tài khóa ngắn hạn.
WHAT
Mối quan hệ định lượng giữa tốc độ tăng cung tiền M2 và tăng trưởng GDP thực phản ánh nguyên tắc: kinh tế cần đủ phương tiện thanh toán để vòng quay giao dịch diễn ra. Ngưỡng tham chiếu kinh nghiệm ở Việt Nam: M2 tăng 15-20% YoY mới đủ hỗ trợ GDP tăng 7-8%; M2 dưới 10% là cảnh báo co cụm tín dụng.
WHY/HOW
Tăng trưởng GDP đòi hỏi tăng trưởng giao dịch thực trong nền kinh tế. Mỗi giao dịch cần phương tiện thanh toán (tiền). Khi cung tiền không đủ: ngân hàng thắt chặt tín dụng, doanh nghiệp thiếu vốn lưu động, đầu tư co lại, sản xuất sụt giảm. Cung tiền tăng chủ yếu qua tăng trưởng tín dụng - khi ngân hàng lo nợ xấu (BDS đóng băng, trái phiếu rủi ro) và thắt tín dụng, M2 không tăng được dù NHNN hô hào. Đây là hiện tượng “chính sách không thẩm thấu”: trên hô hào, dưới không nghe.
Related
Notes
- 2023-05
- Tháng 5/2023: M2 tăng trưởng ~4% YoY - mức thấp nhất trong lịch sử 20-30 năm
- Tổng tín dụng vẫn cao hơn tổng huy động - ngân hàng không có room để mở rộng tín dụng thêm
- Chuyên gia nhận định: cần M2 tăng 15-20% mới hỗ trợ GDP 7-8%; mức 4% sẽ khiến tăng trưởng chỉ đạt ~4-5%