Key takeaway

Giao dịch M&A giả - bán dự án/công ty sân sau với định giá thổi phồng để ghi lợi nhuận ảo vào báo cáo tài chính - phổ biến trên sàn chứng khoán Việt Nam, nhận biết qua kiểm tra dòng tiền thực và tra cứu đối tác giao dịch.

WHAT

M&A giả là giao dịch trong đó doanh nghiệp niêm yết bán tài sản (dự án, công ty sân sau) cho đối tác ảo hoặc liên quan với mức giá thổi phồng, ghi phần chênh lệch vào lợi nhuận khác/lợi nhuận tài chính - nhưng thực tế không có dòng tiền chuyển nhượng thật. Mục đích: làm đẹp lợi nhuận năm mà hoạt động kinh doanh chính đang yếu (thường xuất hiện nhiều cuối năm khi doanh nghiệp cần đạt target).

WHY/HOW

Dấu hiệu nhận biết: (1) lợi nhuận chủ yếu từ lợi nhuận khác/lợi nhuận tài chính, không phải hoạt động kinh doanh chính; (2) không có dòng tiền tương ứng trên báo cáo lưu chuyển tiền tệ; (3) đối tác mua là công ty vô danh mới thành lập. Cách kiểm tra đơn giản: Google tên đối tác giao dịch, tra cơ sở dữ liệu đăng ký kinh doanh - công ty thật sẽ có lịch sử hoạt động, công ty ảo thường thành lập gần thời điểm giao dịch. Phân biệt với M&A thật: cả hai bên có nhu cầu thật, giá thị trường, tiền chuyển nhượng thật.

Notes

  • 2022-02
    • Phổ biến cuối năm báo cáo tài chính: nhiều công ty Việt ghi lợi nhuận chủ yếu từ đánh giá lại dự án/bán cổ phần cho công ty sân sau với giá thổi phồng
    • Cách nhận biết: kiểm tra dòng tiền báo cáo tài chính (có tiền thật không?) + Google/tra đăng ký kinh doanh đối tác giao dịch
    • Phân biệt Masan-Phúc Long (M&A thật: hai bên nhu cầu thật, giá thị trường, tiền thật) vs. M&A ảo (bán dự án sân sau, không thu tiền, ghi lợi nhuận khác)