Key takeaway

Pool thanh khoản là nền tảng của DEX - thay thế order book, cho phép swap tức thì 24/7 mà không cần lệnh khớp từ người dùng khác.

WHAT

Pool thanh khoản là một hợp đồng thông minh chứa hai (hoặc nhiều) loại coin do các Liquidity Provider gửi vào theo tỷ lệ nhất định. Người dùng swap coin trực tiếp với pool thay vì khớp lệnh với người bán khác. Ví dụ: pool ETH/USDT trên Uniswap chứa cả ETH lẫn USDT do LP đóng góp.

WHY/HOW

DEX không có tổ chức trung gian duy trì sổ lệnh như CEX (Binance, Coinbase). Pool thanh khoản giải quyết vấn đề này: LP gửi coin vào pool, nhận LP token đại diện phần sở hữu, và kiếm phần trăm phí giao dịch (thường 0.3%/giao dịch trên Uniswap v2) từ mỗi lượt swap. Tỷ giá swap được định giá tự động bằng thuật toán AMM (Automated Market Maker), không cần người định giá.

Notes

  • 2025-03
    • AMM dùng công thức x*y=k để định giá tự động, không cần order book hay người tạo lập thị trường
    • Các dự án mới dùng pool để thu hút vốn ban đầu (bootstrapping): phát token miễn phí hoặc lãi suất cao để lôi kéo LP
    • Rủi ro thanh khoản: pool có thể bị rút đột ngột - vụ TITAN (Iron Finance 2021) giá về 0 trong vài giờ do rút hàng loạt, Mark Cuban mất hàng triệu USD
    • Pool thanh khoản trên DEX (Uniswap, SushiSwap) chứa coin của LP, người dùng swap trực tiếp với pool - không cần order book
    • Phí LP: 0.3% mỗi giao dịch, chia đều cho tất cả LP theo tỷ lệ đóng góp
  • Yield Farming
  • Liquidity Providing