Key takeaway
Cấu trúc rổ CPI (số lượng mặt hàng và trọng số từng nhóm) quyết định CPI phản ánh thực tế của ai - người nghèo hay giàu, nông thôn hay đô thị. Rổ thay đổi theo thu nhập quốc dân.
WHAT
Rổ hàng hóa CPI là tập hợp đại diện các mặt hàng và dịch vụ tiêu dùng, mỗi nhóm có trọng số (%) phản ánh tỷ lệ chi tiêu điển hình của hộ gia đình. Tại Việt Nam, rổ được cập nhật 5 năm/lần; giai đoạn 2020-2025 có 752 mặt hàng.
WHY/HOW
Trọng số rổ thay đổi theo mức phát triển kinh tế: khi thu nhập tăng, tỷ trọng thực phẩm giảm (quy luật Engel), tỷ trọng nhà ở-dịch vụ tăng. Việt Nam: ăn uống từ 42,85% (2006) xuống ~33,7% (2020-2025), nhà ở từ ~10% lên ~18,8%. Mỹ: ăn uống 15%, nhà ở 42%. Hiểu trọng số giúp giải thích tại sao cùng một sự kiện (giá nhà tăng) tác động khác nhau đến CPI ở các nước.
Related
Notes
- 2021-12
- VN 2021: rổ 752 mặt hàng; ăn uống-dịch vụ ~33,7%, nhà ở-vật liệu xây dựng ~18,8%
- Tỷ trọng bất động sản thấp (~18%) nên sốt đất 2021 không đẩy CPI lên mạnh dù giá đất vùng ven tăng mạnh