Tóm tắt

So sánh báo cáo tài chính quý 3/2020 của hai doanh nghiệp xây dựng lớn nhất Việt Nam: Coteccons (CTD) và Hòa Bình (HBC), giai đoạn ngành xây dựng - bất động sản sụt giảm mạnh do đại dịch. CTD có biên lợi nhuận gộp cải thiện (4,3% lên 5,8%), cấu trúc vốn không vay nợ ngân hàng, dự trữ tiền lớn (~3.000-3.500 tỷ), nhưng lợi nhuận sau thuế giảm mạnh (369 tỷ so với đỉnh 1.500 tỷ năm trước) và dòng tiền kinh doanh âm nhiều năm. HBC có lợi nhuận rất nhỏ (62 tỷ) nhưng vốn vay lớn (vay ngắn hạn 4.700 tỷ), khoản phải thu theo tiến độ hợp đồng (chưa nghiệm thu) chiếm tỷ trọng lớn, và lợi nhuận quý 3 phụ thuộc nhiều vào thu nhập khác (100 tỷ, trong đó 74 tỷ là lãi từ mua rẻ - bút toán kế toán không phải tiền thật). Hai công ty có chính sách ghi nhận doanh thu khác nhau (CTD ghi nhận khi nghiệm thu, HBC ước tính theo tiến độ) dẫn đến hàng tồn kho/dở dang khác biệt lớn.

Outline / Ý chính

  • Bối cảnh: ngành xây dựng - bất động sản quý 3/2020 sụt giảm mạnh hơn cả giai đoạn đóng băng 2011-2012, doanh thu CTD và HBC đều giảm sâu so với 2019
  • CTD: biên lợi nhuận gộp cải thiện từ 4,3% lên 5,8% trong 9 tháng đầu 2020 nhưng lợi nhuận sau thuế giảm mạnh (369 tỷ vs đỉnh ~1.500 tỷ)
  • Cấu trúc vốn CTD: không vay ngân hàng, chiếm dụng vốn từ nhà cung cấp, dự trữ tiền lớn (~3.000-3.500 tỷ), dòng tiền kinh doanh âm nhiều năm liên tiếp
  • HBC: lợi nhuận rất nhỏ (62 tỷ) nhưng đòn bẩy tài chính cao, vay ngắn hạn 4.700 tỷ, sức ép trả nợ lớn
  • Lợi nhuận quý 3 HBC phụ thuộc lớn vào thu nhập khác (100 tỷ), đặc biệt 74 tỷ lãi từ mua rẻ (bargain purchase) - bút toán kế toán không phải dòng tiền thật, nếu loại trừ lợi nhuận thực chỉ còn rất nhỏ
  • Chính sách ghi nhận doanh thu khác nhau: CTD chỉ ghi khi đã nghiệm thu (khoản phải thu là phải thu đã nghiệm thu), HBC ước tính doanh thu theo tiến độ hợp đồng xây dựng trước khi nghiệm thu - ảnh hưởng đến hàng tồn kho/khoản phải thu và khả năng ghi nhận doanh thu dồn vào quý 4

Khái niệm trích xuất