Key takeaway

IIP đo lường sản lượng thực tế ngành công nghiệp theo kỳ; kết hợp với PMI giúp xác nhận xu hướng phục hồi hoặc suy giảm của lĩnh vực sản xuất.

WHAT

IIP (Index of Industrial Production - Chỉ số sản xuất công nghiệp) là chỉ số thống kê đo lường biến động sản lượng của ngành công nghiệp so với kỳ gốc, gồm 4 phân ngành: chế biến chế tạo, sản xuất và phân phối điện, cấp nước và xử lý rác thải, khai khoáng. IIP không bao gồm dịch vụ (bán lẻ, lữ hành, vận tải). Tổng cục Thống kê Việt Nam thường công bố IIP theo chu kỳ 2 tháng một lần.

WHY/HOW

IIP là chỉ số đồng hành (coincident indicator) - phản ánh sản lượng thực tế đã xảy ra, trong khi PMI là leading indicator (dự báo). Kết hợp IIP tăng + PMI tăng nhẹ tạo xác nhận kép cho xu hướng phục hồi sản xuất. IIP quan trọng với Việt Nam vì ngành chế biến chế tạo chiếm tỷ trọng lớn GDP và xuất khẩu. Khi IIP chế biến chế tạo tăng tốt báo hiệu đơn hàng xuất khẩu cải thiện; IIP yếu trong khi GDP tăng nhẹ cho thấy tăng trưởng dựa vào dịch vụ, không phải sản xuất.

Notes

  • 2024-06

    • IIP và PMI tháng 5/2024 cùng cho tín hiệu tích cực về sự hồi phục nhất định của nền kinh tế Việt Nam
    • Sự hồi phục chưa thực sự rõ ràng nhưng là tín hiệu tốt cho kỳ vọng ngắn - trung hạn
  • 2024-03

    • IIP 2 tháng đầu 2024: toàn ngành +5,7% so cùng kỳ
    • Chế biến chế tạo +5,9%, sản xuất điện +12,2%, cấp nước +2,5%, khai khoáng -3,5%
    • Sản phẩm tăng mạnh: xà dầu +44,7%, phân bón NPK +29%, thép cán +24,1%, sơn +22,4%
    • Sản phẩm giảm: linh kiện điện thoại -20,8% (Samsung), khí đốt thiên nhiên -16,1%
  • 2024-02

    • Giai đoạn 2008-2018: IIP Việt Nam liên tục tăng cao hơn GDP (phản ánh tỷ trọng công nghiệp chế biến chế tạo tăng) - là động lực dài hạn cho nhu cầu thuê đất KCN, giải thích tỉ lệ lấp đầy cao ở KBC và các KCN miền Bắc
    • Khi IIP tăng tốt, nhà máy FDI mở rộng sản xuất, cần thêm diện tích - chủ đầu tư KCN như KBC ký thêm hợp đồng mới; khi IIP suy yếu (2023: +3%) áp lực lấp đầy KCN tăng
  • 2024-01

    • IIP tháng 1/2024: +18,3% YoY (nền so sánh thấp 2023) nhưng -4,4% MoM so tháng 12/2023.
    • Ngành khai khoáng hết tăng trưởng âm so năm trước - tín hiệu tích cực nhỏ.
    • Chế biến chế tạo chưa bứt phá; sản xuất và phân phối điện tăng là điểm sáng.
    • MoM âm phản ánh nhu cầu sản xuất đầu năm thường thấp hơn cuối năm (mùa vụ).
  • 2023-12

    • IIP cả năm 2023 tăng 3,02% - phục hồi nhẹ; nhóm chế biến chế tạo và sản xuất phân phối điện phục hồi trong Q4
    • IIP thấp hơn nhiều so với mức tăng 8-9% giai đoạn 2021-2022 do xuất khẩu suy yếu đầu năm
  • 2023-11

    • IIP = (Khối lượng SX kỳ hiện tại / Khối lượng SX kỳ gốc) x 100%; kỳ gốc = 100
    • Cấu phần gồm 4 nhóm: Khai khoáng; Chế biến - Chế tạo; SX & Phân phối điện; Cấp nước & xử lý nước - rác thải
    • Dùng để xác định ngành nào đang gia tăng sản lượng - phục vụ phân tích Lợi nhuận = Giá spread x Sản lượng
    • IIP tháng 10/2023 tăng 0,5% - mức tăng thấp, xác nhận PMI 49,6 điểm; chuyên gia dùng IIP để củng cố dự báo GDP 2023 chỉ đạt trên 5%
  • 2023-08

    • IIP gồm 4 nhóm: Khai khoáng, Chế biến chế tạo, Sản xuất và phân phối điện, Cung cấp nước và xử lý rác thải
    • Công nghiệp + Xây dựng chiếm ~38% GDP VN; IIP + PMI là 2 chỉ số dự phóng mảng này
    • IIP là chỉ báo đồng thời (coincident indicator) - đi cùng nhịp với GDP
    • Tại Việt Nam IIP là chỉ báo đồng thời duy nhất được liệt kê trong bộ chỉ số chuẩn
  • 2023-07

    • IIP quý 2/2023 tăng khoảng 2% so với cùng kỳ Q2/2022, dù PMI liên tục dưới 50
    • Nguyên nhân: Samsung và các nhà sản xuất lớn tái kích hoạt sản xuất trong Q2/2023
    • Hai chỉ số đi ngược chiều do phương pháp đo khác nhau - không mâu thuẫn, cần đọc cả hai
  • 2023-06

    • IP Việt Nam tháng 5/2023 vẫn tăng trưởng âm, đồng pha với PMI 45,3 dưới 50
    • Tương quan PMI-IP quan sát rõ trong giai đoạn 2020-2021 (đợt COVID) và tháng 9-12/2022 (đợt Fed tăng lãi suất mạnh)
  • 2023-03

    • IIP giảm liên tiếp tháng 1, 2, 3 năm 2023 - báo hiệu trước GDP quý 1 xấu
    • Nguyên nhân: nhu cầu trong nước yếu, xuất khẩu giảm do thị trường quốc tế (Mỹ, EU) lãi suất cao
    • IIP tháng 1-2/2023 giảm lần đầu tiên sau nhiều năm - GDP Việt Nam tính theo phương pháp sản xuất, công nghiệp chiếm ~40%; IIP giảm báo trước GDP Q1 xấu
    • Phân ngành theo IIP 2 tháng đầu 2023: may mặc giảm mạnh, xi măng giảm, ô tô giảm; đường và bia vẫn tăng; thép sắt thô bắt đầu phục hồi nhẹ từ quý 2
    • Ngành chiếm ~40% GDP là sản xuất công nghiệp; thêm ~40% thương mại dịch vụ, ~20% thuế + nông nghiệp
    • Xuất khẩu và nhập khẩu đều giảm: xuất khẩu giảm do cầu nước ngoài yếu (lãi suất cao ở Mỹ/EU), nhập khẩu nguyên liệu giảm do sản xuất co lại
  • 2022-05

    • IIP 4 tháng đầu năm 2022 tăng 7,5% so với cùng kỳ; trong đó chế biến chế tạo +8,3%, sản xuất điện +6,6%, khai khoáng +2,6%
    • FDI đăng ký 4 tháng 2022: ~10,81 tỷ USD (-11,7% so với cùng kỳ); vốn đầu tư công đạt 20,6% kế hoạch năm
    • CPI tháng 4/2022: +2,64% so với cùng kỳ năm trước - lạm phát vẫn trong tầm kiểm soát so với thế giới
  • 2021-09

    • IIP tháng 8/2021 giảm 7,39% so với cùng kỳ; ngành chế biến chế tạo giảm 9,23%, khai khoáng giảm 2,37%; mức tăng trung bình thông thường ~6%/năm