Rủi ro trái phiếu doanh nghiệp đáo hạn

4 min read

Key takeaway

Khối lượng trái phiếu doanh nghiệp bất động sản đáo hạn tập trung là rủi ro hệ thống lớn khi nguồn tiền thanh toán/đảo nợ chưa rõ ràng, đặc biệt trong bối cảnh tín dụng BDS bị thắt chặt.

WHAT

Trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) đáo hạn tạo áp lực thanh toán/rollover cho doanh nghiệp phát hành. Khi thị trường BDS đóng băng và tín dụng bị thắt chặt, doanh nghiệp thiếu nguồn thu để trả nợ TPDN - dẫn đến rủi ro vỡ nợ lan rộng. Cấu trúc thị trường TPDN Việt Nam theo “đội hình 442”: BDS 40%, tổ chức tín dụng 40%, các ngành khác 20%. Doanh nghiệp BDS chưa niêm yết có khối lượng đáo hạn lớn hơn niêm yết ~3 lần.

WHY/HOW

Chu trình rủi ro: BDS khó bán → dòng tiền thiếu → không trả được TPDN → nhà đầu tư TPDN mất thanh khoản → bán tháo tài sản khác → lan sang TTCK và toàn hệ thống. Đảo nợ (rollover) khó khi niềm tin nhà đầu tư TPDN giảm và điều kiện phát hành mới bị siết. Tài sản đảm bảo yếu (thường thấp hơn nhiều so với mệnh giá) làm giảm khả năng thu hồi khi vỡ nợ. Khi lãi suất tăng nhanh, doanh nghiệp không phát hành được trái phiếu mới để đảo nợ và mất thanh khoản.

Notes

  • 2024-01

    • Chủ đầu tư BDS chủ động tái cơ cấu danh mục, mua lại TPDN đã phát hành - tín hiệu giảm áp lực từ thị trường trái phiếu
    • Tổng giá trị TPDN chậm trả (từ 04/2022 đến 12/2023) đạt đỉnh và bắt đầu giảm; TPDN rủi ro cao phát sinh mới giảm từ Q4-2023
    • Nhận định Q1-2024: rủi ro TPDN BDS đã qua đỉnh căng thẳng, áp lực giảm dần - hỗ trợ tâm lý thị trường BDS phục hồi

  • 2023-02

    • Năm 2023 là năm đáo hạn lớn của TPDN BDS Việt Nam; chuyên gia xác nhận đây là rủi ro lớn nhưng chưa dám khẳng định là rủi ro lớn nhất
    • Câu hỏi cốt lõi: ‘tiền ở đâu để thanh toán/đảo nợ khi BDS đóng băng và tín dụng bị kiểm soát chặt’

  • 2022-11

    • Tháng 10/2022: chỉ 1 đợt phát hành TPDN riêng lẻ, giá trị 210 tỷ đồng, giảm 99% so tháng 9 - thị trường TPDN đóng băng hoàn toàn sau các vụ bắt lãnh đạo SCB/Tân Hoàng Minh
    • Lũy kế 2022: 251.646 tỷ đồng phát hành (trong đó >241.000 tỷ là riêng lẻ), giảm 51% YoY
    • Áp lực đáo hạn cuối 2022: ~61.000 tỷ trong 2 tháng cuối năm (tháng 12 riêng ~48.000 tỷ)
    • Đỉnh đáo hạn 2023: tháng 9/2023 (42.022 tỷ) và tháng 12/2023 (~54.000 tỷ) - áp lực còn lớn hơn 2022
    • Q4/2022: ~60.000 tỷ TPDN đáo hạn, tăng 87,7% so cùng kỳ; tháng 12 cao nhất ~35.000 tỷ
    • Dự báo 2023: BDS >60.000 tỷ, tổ chức tín dụng ~45.000 tỷ - áp lực đỉnh điểm
    • Doanh nghiệp BDS chưa niêm yết: khối lượng đáo hạn ~30.000 tỷ (2022) - gấp 3 lần doanh nghiệp niêm yết (~10.000 tỷ)

  • 2022-07

    • TPDN Việt Nam: kỳ hạn trung bình 1-3 năm (chiếm ~50%); tổng dư nợ ~1,3 triệu tỷ VND
    • Khối lượng đáo hạn toàn thị trường 2022: >200 nghìn tỷ; BĐS chiếm 80 nghìn tỷ (47% toàn ngành BĐS)
    • Khối lượng đáo hạn BĐS 2023: 160 nghìn tỷ (53% tổng đáo hạn); 2024: 147 nghìn tỷ (41%)
    • Mô hình rollover đổ vỡ: vừa bị siết pháp lý, vừa lãi suất tang, vừa mất niềm tin sau scandal Tân Hoàng Minh

Backlinks